Zamanın ve Belleğin Dışında: Melle Evdirehmanê Şırnexî ve Kürt Entelektüel Hafızası
Ulusların tarihsel uyanış, kendilik bilinci edinme ve sömürge karşıtı varoluş mücadeleleri, yalnızca cephelerdeki askeri karşılaşmaların veya…
UNHCR: Di 2026an de 1700 penaber ji Iraq û Kurdistanê vegeriyan Sûriyê
Komisyona Bilind a Penaberan a Neteweyên Yekbûyî (UNHCR) ragihand ku ji destpêka sala 2026an ve 1,700…
Eleştireni dövdürüp evine böcek yerleştirmiş
Gülistan Doku’nun kaybedilmesine ilişkin soruşturma dolayısıyla tutuklanan eski Tunceli Valisi Tuncay Sonel’in, kendisi hakkında eleştiride bulunanları…
Munzur Festivali’nin programı açıklandı
Munzur Kültür ve Doğa Festivali Tertip Komitesi bu sene “Hafıza ve Özgür Yaşam İçin Doğamıza, Dilimize,…
SOHR: Li gundekî Helebê 7 ciwan ji ber ‘peywendiya bi Rêveberiya Xweser re’ hatin girtin
Hêzên Ewlehiya Giştî ya Sûriyeyê bi ser gund Nêrebiyê yê ser bi bajarê Babê ve li…
Serokê Libnanê: Bêçekkirina Hizbullahê bi sê mercan pêkan e
Serokê Libnanê Jozêf Awin ragihand, heke îradeyeke siyasî ya rasteqîn hebe, bêçekkirina Hizbullahê karekî pêkan e…
PAK: Erbil’deki üssümüze 5 balistik füze atıldı
Rojhilatlı Kürdistan Özgürlük Partisi (PAK), Erbil vilayeti sınırları içerisinde bulunan üslerinden birinin beş balistik füze ile…
Hitler’in Avusturya’da doğduğu ev polis karakolu oldu
22 Temmuz 2026 Çarşamba gününden itibaren Avusturya‘nın Braunau am Inn kentindeki polis merkezi yeni adresinde hizmet vermeye başlıyor: Karakol…
Amerîkayê êrişî behtirî 20 bajarên Îran û Rojhilatê Kurdistanê kir
11 şev in Amerîka li pey hev êrişî herêmên stratejîk û leşkerî yên li Îran û Rojhilatê Kurdistanê dike û vê sibehê herî kêm li 20 bajaran dengê teqînên bihêz hat bihîstin. Li gorî medyaya fermî ya Îranê, gelek caran pergala parastina asmanî ya li Tehranê hatiye çalakkirin û li hemberî çend “heyberên nenas ên êrişkar” rawestiyaye. Medyaya Îranê piştrast kir ku li bajarê Qudis, Efseriye, kolana Pîrûzî û herêmên 15 û 4 ên Tehranê pergala parastina asmanî hatiye çalakkirin. Li Mûşîriyeyê jî herî kêm dengê şeş teqînan hatiye bihîstin. Êrişên li başûrê Îranê Alîkarê Parêzgarê Xuzistanê Welîulah Heyatî piştrast kir ku bi mûşekan êrişî bajarê Behbehanê û çend herêmên Umîdiyeyê hatiye kirin. Li Mahşehra Xuzistanê jî dengê çend teqînên bihêz hatiye bihîstin. Medyaya fermî piştrast kir ku ev teqîn ji ber êrişên bi mûşekan ên Amerîkayê ne lê heta niha li ser qebareya zereran ti agahî nehatine belavkirin. Nêzîkî saet 04:00ê sibehê, Encumena Parêzgeha Hurmizganê di daxuyaniyekê de êrişa ducare ya Amerîkayê ya li ser Sîrîkê piştrast kir. Bender Ebas navenda parêzgeha Hurmizganê ye û yek ji wan bajaran e ku herî zêde êrişî hatiye kirin. Medyaya fermî ya Îranê ragihand ku li Bender Ebasê di 24 saetên dawî de herî kêm dengê heşt teqînên bihêz hatiye bihîstin. Gelek herêmên parêzgeha Bûşehrê ya li başûrê Îranê jî hatine bombebarankirin. Qeymeqamê Bûşehrê Mihemed Muzeferî ragihand ku dengê du teqînên bihêz hatiye bihîstin û lêkolînên ji bo diyarkirina çavkaniya wan didomin. Alîkarê Parêzgarê Sîstan û Belûçistanê Elîreza Şehrekî piştrast kir ku êrişî Çabehar û Konarekê hatiye kirin lê wî li ser hejmara birîndar an jî kuştiyan ti agahî nedan. Teqînên li Tewrêz û Hemedanê Careke din çend herêmên Tewrêzê hatin bombebarankirin û dengê teqînên bihêz hat bihîstin. Birêvebiriya Kontrola Krîzan a Tewrêzê ragihand ku êrişî herêmeke leşkerî ya li derdora navenda Tewrêzê hatiye kirin û sedema dengan êrişên bi mûşekan in.…
Di Navbera Rastiya Jiyanê û Bi Cîh Neanîna Hiqûqê De: Psîkolojîya Veger û Nevegera Welat
Destpêk Koçberiya me Êzdiyên Bakurê Kurdistanê (Tirkiyeyê) ya ber bi Ewropayê ve, her çend di destpêkê…
Bîranîna serok û qehremanên neteweyî, zindîkirina dîrokê, dilsoziya doza wan û berpirsiyariya pêşerojê
Nezir Akat Ji doh hetanî îro dagîrkerên Kurdistanê serhildan û serokên Kurdan bi tohmetan tawanbar kirine.…
Lêgerîna xetek siyasî û rêxistinî ya kurdî û bûyera 23an
Zınar SORAN Piştî “efûya giştî” bi çend mehan, Seîd Elçî û girtiyên din yên kurdan jî…
Xaneqin’de bin Kürt ailenin nüfus kayıtları silindi
Irak Parlamentosu Süleymaniye Milletvekili Sirwa Muhammed, Rûdaw ajansına yaptığı açıklamada, yaklaşık 5 bin kişiyi kapsayan bin…
Ebdulah Ceşem: Em dê piştî rakirina mayînan dest bi vegerandina koçberan bikin
Birêvebirê Serê Kaniyê Ebdulah Ceşem li ser dema vegera koçberan û derketina Erebên hawirde ji Tora Medyayî ya Rûdawê re axivî û got: “Dema ku vekirina rêyan û paqijkirina mayînan bi dawî bibe, em dê dest bi vegerandina koçberan bikin.” Bajarê Serê Kaniyê yê Rojavayê Kurdistanê yek ji wan deverên herî diyar e ku di salên borî de rastî pêlên koçberiyê hatiye. Niha jî dosyeya vegera xelkê koçber, vegerandina aramiyê û xizmetguzariyan yek ji astengiyên herî mezin e. Ev hevpeyvîn agahiyan li ser rewşa bajêr a di warê ewlehî, îdarî û xizmetguzariyê de li xwe digire. Her wiha dosyeya koçberan, mafê vegera wan, astengiyên li pêşiya vegerê ku dosyeya xaniyan û paqijkirina mayînan jî di nav de ye û planên çalakkirina ducare ya sazî û fermangehên giştî tên gotûbêjkirin. Hevpeyvîna Birêvebirê Serê Kaniyê Ebdulah Ceşem ya bi Nalîn Hesenê re: Rûdaw: Hûn rewşa niha ya bajêr di warê ewlehî, xizmetguzarî û îdarî de çawa pênase dikin? Ebdulah Ceşem: Hûn bi xêr hatin û spas ji bo mêhvandariyê. Hikûmeta Sûriyeyê 28ê Sibatê bajarê Serê Kaniyê wergirt. Îdareya navçeyê û xebatkarên şaredariyê bi hemû şiyana xwe dixebitin. Di beşa paqijiyê de, 110 karker tevahiya hefteyê bajêr paqij dikin. Di beşa avê de, li vê navçeyê 72 bîr dixebitin ku hinek ji wan bi enerjiya rojê û hinek jî bi elektrîkê dixebitin. Rewş baş e û xizmetguzarî hene lê binesaziya Serê Kaniyê pêwîstî bi nûjenkirin û karekî mezin heye. Bi taybetî ku li derdora Hisîçayê di kampan de 12 hezar malbatên koçber hene û vegera wan pêwîstî bi başkirina binesaziyê heye da ku têra her kesî bike. Îro 12 hezar malbat ne hejmareke hêsan e, hejmareke mezin e û dibe ku hejmara wan bigihe 60 hezar kesî. Niha nifûsa vê navçeyê 130 hezar kes e. Eger 60 hezar kesên din jî werin, divê nan, av, binesazî û xizmetguzarî werin dabînkirin. Rûdaw: Gelo tenê mijara xizmetguzariyan astengiya sereke ya li pêşiya vegera xelkê ye yan sedemên din jî hene? Ebdulah Ceşem: Na. Mijara xizmetguzariyan di rêza duyem de ye lê girîng e. Mijara vegera koçberan a Serê Kaniyê û ji Serê Kaniyê aloz e. Di serî de girêdayî vekirina rêyan û paqijkirina mayînan e. Wezareta Parastinê zêdetirî mehekê ye li herêma ji rêya M4ê heta sînorê Tirkiyeyê mayînan paqij dike. Ew herêmeke mayînkirî û gelekî xeternak e. Eger ev mayîn neyên paqijkirin, sivîl nikarin derbas bibin. Ya duyem, li nav bajarê Serê Kaniyê bi xwe koçberên ji navçeyên din ên wekî Qamişlo, Hisîçayê û taxên Xiwêran û Ezîziyeyê hene. Em bi hevahengiya bi Şandeya Serokatiyê ya ku çavdêriya entegrasyonê dike re, hewl didin ku ew jî vegerin cihên xwe. Helbet hejmareke baş a koçberan vegeriyaye lê ne bi şêweyê karwanan, wekî kes. Rûdaw: Hejmara kesên ku vegeriyane navçeyên wekî Hisîçayê û hejmara koçberên Serê Kaniyê yên ku vegeriyane bajarê xwe çend e? Ebdulah Ceşem: Hejmareke teqez nîne ji ber ku veger berdewam dike lê amara dawî nîşan dide ku nêzîkî 300 malbat vegeriyane gundên wekî Şukriye, Ebdulselam û Mişrafeyê. Her wiha malbatên din jî vegeriyane navenda bajarê Serê Kaniyê. Bi giştî li gorî hejmara koçberan ev hejmar ne mezin e lê vegereke berdewam heye. Rûdaw: Dê kengî karwanên vegera xelkê Serê Kaniyê bi rê bikevin, wekî ku ji bo xelkê Efrînê çêbû? Gelo demeke diyarkirî heye ku dest pê bike? Ebdulah Ceşem: Dem girêdayî Şandeya Serokatiyê ye ku çavdêriya vegera koçberan dike. Wekî we dît, karwanên mezin çûn Efrînê. Li Serê Kaniyê dê pirsgirêk beş bi beş were çareserkirin. Pêşî, dema ku vekirina rêyan û paqijkirina mayînan bi dawî bibe, em dê dest bi vegerandina koçberên li Serê Kaniyê bikin û pişt re jî koçberên ku vedigerin wê derê bi cih bikin. Ev erk di stûyê Şandeya Serokatiyê de ye û ew bi awayekî çir li ser dixebitin. Rûdaw: Gelo mimkin e demeke nêzîk, di nav meh an hefteyan de were diyarkirin? Ebdulah Ceşem: Ev yek di pileya yekem de girêdayî leza Wezareta Parastinê ya di paqijkirina mayînan de ye. Zêdetirî mehekê ye ew dixebitin û nêzîkî ji sedî 40 heta 50yî yê karî qedandine. Eger wezaret bibêje ku rewş ewle ye, ez bawer im Şandeya Serokatiyê dê dest bi vegerandina koçberan bike.…
Muna Qehweçî: Gelê Kurdistanê zêdetir hincetan bo çalaknekirina parlamenê qebûl nake
Cîgira Serokê Partiya Çaksaziyê ya Tirkmenan ragihand ku çalakkirina Parlamena Kurdistanê û bilezkirina pêvajoya pêkanîna kabîneya…
Hespê xwe zîn bike, rêya me dûr e!
Rojda Yaşîk Xwînerê Hêja; Hêvî dikim te jî wek edîtorê min dilê xwe ji min nekiriye. Belê, min nikaribû sozê xwe bigirim û navbera du hefteyan de vegerim nivîse. Lê sedemên min hene. Nivê meha tîrmehê ya pêşî mîna xewneke qerebalix derbas bû; dirêj, tevlîhev, germ û şêlû bû. Xeyaletên dostên berê dihatin li ber serê min. Min devê xwe vedikir ku pirsa wefa, dostanî û hezkirinê bikim lê deng ji gewriya min dernediket. Tê bibêjî wek çarşefeke gewr a giran li ser min hatibû raxistin û min di binê de xewnen qerebalix didîtin. Paşê nizanim ji kû derê, dengek hate ber guhê min; tu kû derê bî, li wir dest pê bike! Ez di bin deryaya fireh ya Sargassoyê de me. Ji vî cihê kûr î keskeşîn re dengê xwe digihînim te; hespê xwe zîn bike, rêya me dûr e! Ez dê vê beşa rêzenivîsên xwe de çend nimûneyên wêjeya postkolonyal binirxînim. Berhema yekem a vê beşê “Wide Sargasso Sea”ya Jean Rhysê ye. Beriyê çend gotin derheqa nivîskara vê berhemê, Jean Rhysê de; ew sala 1890an ji giraveke giravên Karayîbê li Domînîkê hate dinyayê. Koka malbata wê ji Ewropayê bû, lê ew ji gelek nifşan pê ve êdî niştecihên Karayîbê bûne. Jean Rhys ji malbateke çêrmspî ye lê belê ew niştecihên Karayîbê ne. Ev yek dike ku Ewropî wan piçûk bibînin û hilnedin nava xwe. Lê di heman demê de ew ne reşik in, lewre ji aliyê civaka niştecihên Karayîbê ve jî nayên qebulkirin. Jean Rhys di romanên xwe de encamên kolonyalîzmê bi awayekî wisa vedibêje ku bi tenê jinek, an jî kesayeteke pozbilindî û korbûna mêraniyê ji ser xwe avêtiye dikare van çavdêriyan bike û bi vî awayê nerm lê tûj vebêje. Jean Rhys di “Wide Sargasso Sea”yê de berê xwe dide romaneke klasîk, “Jane Eyre”ya Charlotte Bronteyê ku ev pirtûk di 1847an de çap bûye. Yên Jane Eyre xwendiye, dê bînin bîra xwe ku Bertha Mason, yanê jina dîn a li banê xênî dijî, di dawiya romanê de dişewite û dimire. Bertha Mason, bê zar û ziman e. Ew nikare ji bona xwe biaxive, sedemên dînbûna xwe rave bike. Xwîner ji wê ditirse û dûr disekine. Jean Rhys hildide deng û dîkê dide Bertha Masonê. Yan jî ruhê Bertha Masonê li Jamaîkayê wekî Antoinette Coswayê careke din tê rûyê dinyayê. Beşa Yekem: Madun dikare bipeyive? Çîrok li Jamaîkayê, dawiya salên 1830î pê ve derbas dibe. Koletî êdî hatiye hilweşandin. Malbata Antoinette xwediyê plantasyonan ên çêrmspî ne, lê êdî ew xizan ketine. Dema efendiyên berê dikevin li biniya rê, helbet, li hemberî wan hêrs û kîna koleyên berê jî mezintir dibe. Antoinette digel dêya xwe Annette û birayê xwe yî nexweş Pierre li malîxaneya wêran ya bi navê Coulibri dijî. Malîxaneya wan heye lê ew xizan in. Mirovên niştecih, yanê reşik ji wan hez nakin. Antoinette xwe her tim tik û tenê hest dike. Yekane hevala wê keçeke reşik a bi navê Tîa ye. Lê ew jî dema hêrs dibe ji Antoinette re dibêje “zenciya çêrmspî!” Jean Rhys xwezaya giravê bi awayekî wisa xweşik rave dike ku xwîner xwe li bihûştê lê nearam hest dike. Cînar bi çavên dijminane ji malbatê dinêrin. Annette, xanima malê vê yekê dibîne, gazinan dike lê mêrê wê guhê xwe nade wê. Antoinette serê her gavê dibîne ku ew dê ti carî nebe perçeyekî civaka kolonyalîstan/çêrmspîyan lê dijmintiya reşikan jî wê rihet nahêle. Lê helbet, malxweyê malê guhê xwe nade wê. Xizmetkarên malîxanê henekên xwe bi wan dikin lê belê ti tişt ji destê kebaniyê yan jî keça wê Antoinette nayê ji ber ku bi tenê gotina mêr/malxwe dikare tiştan biguherîne.…
Şirketeke Kanadayê hilberîna petrolê ya li Herêma Kurdistanê rawestand
Şirketa petrolê ya Kanadayî ShaMaran Petroleumê ragihand ku wan ji ber xerabbûna rewşa ewlehiyê ya li herêmê, wan li qadên petrolê yên Etrûş û Sersingê yên Herêma Kurdistanê hilberîn û hinartina petrolê ya bi rêya xetên boriyan bi awayekî demkî rawestandiye. Şirketê diyar kir ku ev biryar wekî tedbîreke pêşwext hatiye standin. Armanca vê yekê parastina ewlehiya karmendan û parastina jêrxana qadên petrolê ye. ShaMaranê di daxuyaniya xwe de her wiha da zanîn ku ew bi hevparên xwe yên navneteweyî re rewşê ji nêzîk ve dişopînin. Hat ragihandin ku piştî şert û mercên ewlehiyê careke din guncav bibin dê xebatên wan ji nû ve dest pê bikin. Aloziyên li Rojhilata Navîn Ev biryara şirketê di demekê de ye ku aloziyên jeopolîtîk ên li Rojhilata Navîn zêde bûne û bandoreke mezin li sektora enerjiyê dikin. Van rûdanan wisa kir ku gelek şirketên petrolê yên li Herêma Kurdistanê dixebitin rîskên ewlehiyê ji nû ve binirxînin. ShaMaranê li ser cûre û hûrgiliyên gefên ewlehiyê ti agahî nedan. Lê belê bêaramiya van demên dawî ya li herêmê, fikarên li ser ewlehiya qadên petrolê û berdewamiya hinartina petrola xav zêde kirine. Rojane 70 hezar bermîl petrol dihat hilberandin ShaMaran Petroleum, yek ji wan şirketên biyanî ye ku di sektora petrola Herêma Kurdistanê de dixebite. Şirket xwediya ji sedî 50yê Qada Petrola Etrûşê û ji sedî 18ê Qada Petrola Sersingê ye ku her du jî li sînorê parêzgeha Dihokê ne. Etrûş wekî yek ji qadên sereke yên petrola Herêma Kurdistanê dertê pêşiya me. Sersing jî van salên dawî bûye yek ji navendên girîng ên hilberîna petrola xav a herêmê. ShaMaran û hevparên wê beriya biryara rawestandina xebatan, li her du qadan rojane nêzîkî 70 hezar bermîl petrol hildiberand.…
Arakçi: Türkiye, İran’a yönelik Kürt planın önüne geçti
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Türkiye’nin, ABD ve İsrail destekli olduğunu öne sürdüğü Rojhılatlı (Doğu Kürdistan)…