BMGK’da yapılan oturumda, Gazze’de Barış Kurulu’nun kurulması ve Uluslararası Ä°stikrar Gücü’nün görev yapmasını öngören ABD tasarısı oylamaya sunuldu.
Oylama öncesinde konuÅŸma yapan ABD’nin BirleÅŸmiÅŸ Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Mike Waltz, söz konusu taslağın Gazze’deki “çatışmaları” sona erdirmek ve “sürdürülebilir” bir barışa ulaÅŸabilmek için çok önemli bir dönemeç olacağını kaydetti.
Waltz, söz konusu tasarının, ABD BaÅŸkanı Donald Trump’ın 20 maddelik “Gazze’de barış planına” dayandığını ve bu plana Katar, Mısır, Türkiye, Suudi Arabistan, BirleÅŸik Arap Emirlikleri (BAE), Pakistan ve Endonezya gibi ülkelerin destek verdiÄŸini anımsattı.
Daha sonra yapılan oylamada 13 ülke tasarıya “evet” oyu verirken, Rusya ile Çin tasarıda “çekimser” oy kullandı.
Rusya ile Çin’den “çekimser” oy
Oylamada “çekimser” oy kullanan Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, tasarının hukuki konularla ilgili “temel unsurları” dikkate almadığını savundu.
Nebenzia, açıklamasında, “Gazze’nin kontrolünün Filistin yönetimine devredilme zaman çizelgesi, Barış Kurulu ve Ulusal Ä°stikrar Gücü ile ilgili herhangi bir kesinlik bulunmamaktadır. Kabul edilen karar metnine göre, ISF, Ramallah’ın (Filistin Yönetimi) tutumu veya görüşü dikkate alınmaksızın tamamen özerk bir ÅŸekilde hareket edebilecek gibi görünmektedir.” diye konuÅŸtu.
Nebenzia ayrıca kararın, “Filistinlilerin kendi görüşlerinin dikkate alınmadığı sömürge uygulamalarını, Milletler Cemiyeti’ni ve Ä°ngiliz Filistin Mandasını anımsattığını” savundu.
Çin’in BM Daimi Temsilcisi Fu Cong da benzer endiÅŸeleri paylaÅŸtı ve kararın “birçok açıdan eksik ve son derece endiÅŸe verici” olduÄŸunu belirterek, “birçok kritik konuda belirsiz ve net olmayan” bir karar olduÄŸunu kaydetti.
Guterres, tasarının kabulünden memnun
BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric de yazılı bir açıklama yaparak, Genel Sekreter Antonio Guterres’in sonuçtan memnun olduÄŸunu belirtti.
ABD’nin Gazze tasarısı
ABD’nin kamuoyuna yansıyan söz konusu Gazze tasarısında, BaÅŸkan Donald Trump’ın 20 maddelik Gazze planı ile Mısır’ın Åžarm el-Åžeyh kentinde ABD, Türkiye, Katar ve Mısır’ın imzacı olduÄŸu Gazze barış planının önemine dikkat çekilerek, bu çerçevede sürecin devam edeceÄŸi belirtildi.
Karar metninde, Gazze’de ateÅŸkesin ilgili tüm taraflarca tamamen uygulanması gerektiÄŸine vurgu yapılarak, uluslararası hukuki statüye sahip “Barış Kurulu” adı verilen yapılanma ÅŸemsiyesi altında Gazze’nin yeniden yapılanma ve inÅŸası sürecinin yürütüleceÄŸi belirtildi.
Metinde, “Filistin Yönetimi’nin reform programı eksiksiz uygulandıktan ve Gazze’nin yeniden inÅŸası belirli bir noktaya geldikten sonra nihayet Filistin’in kendi kaderini tayin hakkı ve devletleÅŸmeye giden kapsamlı bir yol ortaya çıkabilecektir.” ifadesine yer verildi.
Kabul edilen kararda, Barış Kurulu’nun ve onunla birlikte kurulan diÄŸer uluslararası sivil ve güvenlik varlıklarının yetkisinin 31 Aralık 2027 tarihine kadar süreceÄŸi, konseyin ileri bir kararla bu süreyi uzatabileceÄŸi belirtildi.
Uluslararası İstikrar Gücü vurgusu
ABD’nin Gazze tasarısında öne çıkan bir diÄŸer unsur ise Gazze’de faaliyet gösterecek olan Uluslararası Ä°stikrar Gücü (ISF) oldu.
Metinde, Barış Kurulu’nun ISF’i kurmaya yetkilendirildiÄŸi kaydedilerek, “(ISF’e katılacak) Kuvvetler, katılımcı devletler tarafından saÄŸlanacak, Mısır ve Ä°srail ile yakın istiÅŸare içinde çalışacaktır.” ifadesi kullanıldı.
Söz konusu kararda, ISF’in “yeni ve güvenilir Filistin polis gücüyle birlikte” ÅŸu alanlarda görev yapacağı bildirildi: Sınır bölgelerinin güvenliÄŸini saÄŸlamak, Gazze’de güvenlik ortamını istikrara kavuÅŸturmak, Gazze Åžeridi’nin silahsızlandırılmasını saÄŸlamak (askeri, terör ve yönetim altyapılarının yıkılması ve yeniden inÅŸa edilmesinin engellenmesi, silahların kalıcı olarak devre dışı bırakılması dahil), sivillerin korunması ve insani operasyonlara destek vermek, Filistin polis gücüne destek saÄŸlamak, insani koridorlar konusunda ilgili devletlerle koordinasyon saÄŸlamak.
ISF’in ABD, Ä°srail ve garantör ülkeler tarafından belirlenen silahsızlandırma standartları ve takvimine uygun olarak Gazze’den çekileceÄŸi, bu süreçte ateÅŸkesi gözetleme, istikrarın korunmasına yönelik denetleme görevlerini icra edeceÄŸi vurgulandı.
Metinde ayrıca, Gazze’ye insani yardımların BM, Uluslararası Kızılhaç Komitesi ve Kızılay gibi kuruluÅŸlar aracılığıyla ulaÅŸtırılacağı ifade edildi ve Dünya Bankası ve diÄŸer finans kuruluÅŸlarının bölgenin yeniden inÅŸası ve kalkınması sürecinde rol alması gerektiÄŸi kaydedildi. (NA)
