ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında Alaska eyaletinde yapılan görüşme bitti.
ABD BaÅŸkanı Trump ile Rusya Devlet BaÅŸkanı Putin, beraberindeki üst düzey heyetlerle Alaska’nın Anchorage kentinde bir araya geldi.
İki lider, uçaktan indikten sonra birbirlerini selamladı ve kırmızı halıda beraber yürüdü.
Ardından iki lider, havaalanından Trump’ın makam aracıyla toplantının yapılacağı salona gitti.
Rusya ile Ukrayna arasında olası ateÅŸkesi ve ikili iliÅŸkileri ele alan liderlerin “Barışın PeÅŸinde” temasıyla yürütülen görüşmesi tamamlandı.
Görüşme, yaklaşık 3 saat sürdü.
“Üçe üç” formatındaki görüşmede, Trump’a ABD DışiÅŸleri Bakanı Marco Rubio ve OrtadoÄŸu Özel Temsilcisi Steve Witkoff eÅŸlik ederken, Putin’in heyetinde ise Rusya DışiÅŸleri Bakanı Sergey Lavrov ve Kremlin Dış Politika Danışmanı Yuriy UÅŸakov yer aldı.
Trump ile Putin, “Barışın PeÅŸinde” temalı “üçe üç” formatındaki görüşme sonrası Alaska’nın Anchorage kentindeki Elmendorf–Richardson Ãœssü’nde ortak basın toplantısında konuÅŸtu.
Putin: Yapıcı geçti
Toplantıda ilk sözü alan Putin, zirveye iliÅŸkin, “Görüşmemiz yapıcı, karşılıklı saygıya dayalı ve faydalı geçti” diye konuÅŸtu.
Putin, Trump’a Alaska’ya davet etmesinden dolayı minnettar olduÄŸunu dile getirerek, “Burada buluÅŸmamız oldukça mantıklı. Ne de olsa ülkelerimiz okyanuslarla ayrılsa da aslında yakın komÅŸular. Uçaktan çıktığımda Trump’a ‘Ä°yi günler deÄŸerli komÅŸum. Sizi saÄŸlıklı ve hayatta görmek çok güzel’ dedim. Bizi bir tek Bering BoÄŸazı ayırıyor” dedi.
“Ãœlkelerimizin ortak düşmanları birlikte yenmesiyle ilgili tarihi örnekleri unutmayacağız”
Alaska’nın, Rusya ve ABD’nin ortak tarihinin önemli parçasıyla baÄŸlantılı olduÄŸunun altını çizen Putin, burada Ä°kinci Dünya Savaşı esnasında “Lend-Lease” sözleÅŸmesi kapsamında savaÅŸ uçakları, uçak ve askeri teçhizatın sevkiyatı için hava yolu kurulduÄŸunu anımsattı.
Putin, “Ãœlkelerimizin askeri yoldaÅŸlık ve ittifak ruhuyla ortak düşmanları birlikte yenmesi, birbirlerine destek saÄŸlamasıyla ilgili tarihi örnekleri unutmayacağız. Bu mirasın, en zor koÅŸullarda bile karşılıklı yarar saÄŸlayan eÅŸit iliÅŸkileri yeni bir aÅŸamada yeniden kurmamıza ve inÅŸa etmemize yardımcı olacağından eminim” ifadelerini kullandı.
“Ä°liÅŸkilerimiz, SoÄŸuk SavaÅŸ’tan bu yana en düşük seviyeye geriledi”
Rusya-ABD iliÅŸkilerine deÄŸinen Putin, 4 yıldan fazla süredir üst düzeyde görüşmelerin yapılmadığını ve bu sürenin uzun olduÄŸunu belirterek, “GeçtiÄŸimiz dönem ikili iliÅŸkiler açısından oldukça zordu. Ä°liÅŸkilerimiz, SoÄŸuk SavaÅŸ’tan bu yana en düşük seviyeye geriledi. Bu da ülkelerimiz ve dünya için iyi deÄŸil. Er ya da geç durumu düzeltmek ve kavgadan diyaloÄŸa geçmek gerekiyordu. Bu baÄŸlamda iki devlet baÅŸkanının yüz yüze görüşmesine gerçekten ihtiyaç vardı” dedi.
Trump ile doÄŸrudan “çok iyi” etkileÅŸim kurduklarını ve birkaç kez telefonda görüştüklerini dile getiren Putin, Trump’ın Orta DoÄŸu Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un Rusya’yı birkaç kez ziyaret ettiÄŸini, iki ülkenin dışiÅŸleri bakanları ve yardımcıları arasında sürekli temas halinde olduklarını kaydetti.
Putin, “ABD’de yeni yönetimin iktidara gelmesiyle ikili ticaret hacmi artmaya baÅŸladı. Bu sembolik bir artış. Ancak yine de ikili ticaret hacmi yüzde 20 arttı. Ortak çalışmalar için pek çok ilgi çekici alanımız var. Rusya ile ABD arasında ticaret ve yatırım alanındaki ortaklığın büyük bir potansiyele sahip olduÄŸu aÅŸikar. Ä°ki ülkenin ticaret, enerji, dijital ve yüksek teknoloji ve uzay gibi alanlarda birbirlerine sunabileceÄŸi çok ÅŸey var.” diye konuÅŸtu. ABD ile Arktika konusunda da çalışmalar yapabileceklerini dile getiren Putin, Rusya’nın uzak doÄŸusu ve ABD’nin batı kıyısı dahil bölgeler arasında etkileÅŸimin yeniden kurulmasının önemini vurguladı. Putin, “Ãœlkelerimizin yeni sayfa açması ve iÅŸbirliÄŸine dönmesi önemli. Bunu yapmamız lazım” ÅŸeklinde konuÅŸtu.
“SaÄŸlam ve uzun vadeli çözüm için krizin temel nedenleri ortadan kaldırılmalı”
Putin, Trump ile yaptığı görüşmenin içeriÄŸine dair bilgi vererek, “Ukrayna etrafındaki durum zirvenin temel konularından biriydi. ABD yönetimi ve Trump’ın Ukrayna krizinin çözümüne yönelik giriÅŸimlerde bulunduÄŸunu, krizin özünü ve köklerini anlamak istediÄŸini görüyoruz” ifadelerini kullandı.
Vladimir Putin, şöyle devam etti:
“Ukrayna’da yaÅŸananlar güvenliÄŸimize temel tehditlerle baÄŸlantılı. Bundan ziyade Ukrayna halkını kardeÅŸ olarak gördük ve görüyoruz. Köklerimiz bir. Tüm olanlar bizim için trajedi ve acı. Bu nedenle ülkemiz buna son vermekten yana. Bununla birlikte Ukrayna meselesinin saÄŸlam ve uzun vadeli çözümü için krizin temel nedenlerinin ortadan kaldırılması, Rusya’nın tüm meÅŸru endiÅŸelerinin dikkate alınması, Avrupa ve dünyada güvenlik alanında adil bir dengenin saÄŸlanması gerekiyor.”
“Ukrayna’nın güvenliÄŸinin saÄŸlanması gerekiyor”
Trump’ın Ukrayna’nın güvenliÄŸiyle ilgili konuları dile getirdiÄŸine iÅŸaret eden Putin, “Trump’ın bugün söylediklerine katılıyorum. Ukrayna’nın güvenliÄŸinin saÄŸlanması gerekiyor. Elbette, bu konuda çalışmaya hazırız. Trump ile vardığımız anlayışın hedefe ulaÅŸmamıza ve Ukrayna’da barışın saÄŸlanmasına yol açacağını umuyorum.” dedi. Putin, “Ukrayna ve Avrupa ülkelerinin tüm bunları yapıcı bir ÅŸekilde kabul edeceklerini, provokasyon veya perde arkası entrikalarla ortaya çıkan ilerlemeyi engellemeye çalışmayacaklarını umduÄŸunu” söyledi.
“Her iki tarafın da sonuç odaklı olması önemli”
Trump’a ortak çalışmalarından dolayı teÅŸekkür eden Putin, ÅŸunları kaydetti:
“Her iki tarafın da sonuç odaklı olması önemli. ABD BaÅŸkanı’nın ne yapmak istediÄŸini bildiÄŸini, ülkesinin refahını içtenlikle önemsediÄŸini, aynı zamanda da Rusya’nın ulusal çıkarlarını anladığını görüyoruz.
Bugün saÄŸladığımız anlaÅŸmaların, hem Ukrayna meselesinin çözümü için temel hem de Rusya ile ABD arasında iÅŸ odaklı pragmatik iliÅŸkilerin yeniden kurulmasının baÅŸlangıcı olacağını umuyorum. Bu yolda ilerleyerek Ukrayna’daki çatışmalara bir an önce son verebileceÄŸimize inanıyorum.”
Trump: AnlaÅŸma saÄŸlanana kadar anlaÅŸma yok
Donald Trump ise, “Bu toplantı çok verimli geçti. Gerçekten büyük ilerleme kaydettik. Birçok konuda anlaÅŸmaya vardık. Ancak birkaç önemli konuda henüz tam olarak anlaÅŸamadık” dedi. ABD BaÅŸkanı, “Henüz tam olarak anlaÅŸamadığımız birkaç önemli konu da var, ancak bazı ilerlemeler kaydettik. AnlaÅŸma saÄŸlanana kadar anlaÅŸma olmamıştır” ifadelerini kullandı. Putin ile görüşmesine iliÅŸkin NATO üyesi ülkelerden “uygun olduÄŸunu düşündüğü çeÅŸitli kiÅŸileri” ve Ukrayna Devlet BaÅŸkanı Volodimir Zelenski’yi arayacağını belirten Trump, “Bugün gerçekten büyük ilerleme kaydettik. BaÅŸkan Putin ile her zaman harika bir iliÅŸkim oldu. Birçok zorlu ve hatta iyi toplantılar yaptık” diye konuÅŸtu.
“Putin de bunu benim kadar istiyor”
Trump, “Rusya aldatmacası yüzünden” sürecin ÅŸimdiye kadar geciktiÄŸini, bunun süreci yürütmede zorluk çıkardığını ve Putin’in de bu durumu anladığını vurguladı. Birçok noktada Putin ile anlaÅŸmaya vardıklarını yineleyen Trump, geriye “çok az mesele kaldığını” ve kalanların bazılarının “o kadar da önemli olmadığını” dile getirdi.
Trump, geriye kalan meselelerden birinin “muhtemelen en önemlisi olduÄŸunu” ve ona “ulaÅŸma ÅŸansının çok yüksek olduÄŸunu” aktardı. Gelecekte de Rusya ile verimli toplantılar yapmayı umduÄŸunu kaydeden Trump, “Haftada binlerce insanın öldürülmesini önleyeceÄŸiz ve BaÅŸkan Putin bunu benim kadar istiyor” ÅŸeklinde konuÅŸtu.
Putin’e “Muhtemelen yakında görüşeceÄŸiz” diyen Trump, Rus liderin “Moskova’da mı?” sorusuna “bunun mümkün olduÄŸu” yanıtını verdi. (NA)
